نفس با روح چه فرقی دارد  در لغت نفس با روح به یک معنی بکار گرفته شده است ولی برای آن دو معنای دیگر گفته اند . نفس به معانی : روح ، چشم زخم ، خون ، جسم(بدن) ، شخص انسان ، عظمت و مردانگی آمده است . روح به معانی : وسیله حیات و زنده ماندن ، نفس ، لطیف ، وحی ، ملاک ، حکم الله و روح القدس . غزالی میگوید : روح همان خود تو و حقیقت تو می باشد همان چیزی که از هر چیزی برتو پنهان تر و تو به آن ناآگاه تری .روح همان بعدویژه انسان است که منسوب به خداست چنان که خدا فرمود "بگو روح به امر پوردگارم است" و از "نفخت فیه من روحی ، و از روح خود در آدمی دمیدم . البته این روح غیر از روح جسمانی است که منشأ آن قلب است و در سراسر اجزای بدنمیان رگها منتشر است و حامل نیروی حس و حرکت می باشد . انسان در این جهت با دیگر حیوانات شریک است . روح فناپذیر و مردنی نیست بلکه با مرگ بدن حال او به حال دیگر تبدیل می شود. علی (ع)فرمود: روح نکته لطیفی است که حکایت از خلقت و عظمت خالق دارد آن را از خزائن ملکش به این عالم آورده پس آن ودیعه و امانت الهی است. نفس در قرآن به پنج مرتبه تقسیم شده است : 1-نفس اماره : و آن نفسی است که به خوی ملکوتی تهذیب نگشته و به هوای خود به پیش میرود . 2-نفس لوامه : که مدام "خود" را به کوتاهی در انجام وظایف ملامت و سرزنش می کند هرچند به نیکی کوشاباشد. 3- نفس مطمئنه : نفسی است که از اضطراب وشک به آرامش و یقین گراییده و از هر بیم و هراسی ایمن باشد. 4- نفس راضیه : نفسی است که بر آنچه بر او بگذرد خشنود است . 5- نفس مرضیه : که خدا از اوراضی باشد .